Ondanks het feit dat er steeds meer bewijzen zijn dat revalidatie en lichaamsbeweging doeltreffend zijn voor mensen met MS  / Multiple Sclerosis, worden deze middelen nog steeds niet volledig benut voor het beheersen van met name MS vermoeidheid.

Lichaamsbeweging en vermoeidheid

Vroeger kregen mensen met MS het advies rust te houden om zo verergering van MS-symptomen te voorkomen. Recente studies tonen aan dat lichaamsbeweging / revalidatie therapie geen kwaad kan bij MS en dat het mogelijk zelfs de vermoeidheid vermindert.

Verschillende soorten lichaamsbeweging zijn getest ( cardio training, weerstandstraining, medische training therapie, revalidatie therapie, hydrotherapie), met over het algemeen positieve resultaten op het gevoel van vermoeidheid en de kwaliteit van leven.

In de praktijk is het vaak lastig voor mensen met MS om met trainen / revalidatie therapie te beginnen en dit vol te houden. De toegang tot oefenruimtes zijn vaak beperkt en de onmogelijkheid om sommige apparaten te gebruiken kunnen frustrerend zijn. De geadviseerde intensiteit en de duur van de oefeningen zijn ook vaak niet geschikt voor mensen met MS. In veel gevallen is daarom een op maat gesneden programma nodig dat past bij de behoefte van het individu.

Wanneer iemand met trainen / revalidatie therapie begint kan een tijdelijke verslechtering van de MS-symptomen optreden. Ook is vermindering van de vermoeidheid niet direct voelbaar. Dit kan ertoe leiden dat mensen met de revalidatie behandeling stoppen. Jammer, want door aanpassing van de intensiteit en duur van de revalidatie oefening wordt de training beter verdragen. Omdat MS vermoeidheid van dag tot dag verschilt, of zelfs varieert binnen de dag, kan het echter lastig zijn om de dagelijkse therapie oefeningen vol te houden.

Revalidatie Behandelingen

Bij de behandeling van MS wordt onderscheid gemaakt tussen symptomatische behandelingen en behandelingen die het beloop van de ziekte beïnvloeden.

Symptomatische behandeling

Symptomatische behandelingen zijn gericht op het bestrijden van de acute verschijnselen tijdens een aanval, of op hinderlijke klachten die in het beloop van de ziekte kunnen ontstaan zoals bijvoorbeeld spasmen of urine-incontinentie. Vaak worden hiervoor medicijnen gebruikt, maar ook hulpmiddelen kunnen worden ingezet.

Een aanval bij MS kan vrij plotseling ontstaan, en afhankelijk van de ernst van de verschijnselen kan behandeling met methylprednisolon worden gegeven. Het doel hiervan is om de duur van de aanval te verkorten. Het uiteindelijke herstel wordt er echter niet door beïnvloed.

Behandelingen die het beloop van de ziekte beïnvloeden

Hierbij wordt geprobeerd om het optreden van nieuwe aanvallen te verminderen, en om geleidelijke achteruitgang op de lange termijn te beperken en hopelijk te voorkomen. Helaas is het tot op heden niet mogelijk om MS te genezen of tot stilstand te brengen. Omdat het beloop van de ziekte per patiënt nogal kan verschillen wordt bij elke patiënt in overleg met de neuroloog de behandeling individueel bepaald. Er is een aantal middelen beschikbaar die de kans op nieuwe aanvallen verkleinen, en mogelijk ook de kans op blijvende invaliditeit (interferon-beta; glatirameeracetaat).

Revalidatie

Revalidatie therapie omvat allerlei soorten interventies die tot doel hebben iemand te helpen zo goed mogelijk te functioneren en een optimale kwaliteit van leven te bereiken binnen de context van de ziekte. Revalidatie kan worden uitgevoerd in een revalidatiecentrum als iemand dagelijks verzorging nodig heeft. Iemand heeft bijvoorbeeld een ernstige schub gehad of een operatie. Bij MS wordt revalidatie zowel met opname in een revalidatiecentrum als poliklinisch uitgevoerd.

In het revalidatiecentrum Medifit vindt zowel klinische als poliklinische revalidatie plaats. Dit kan afhankelijk van uw beperkingen en doelen, een aantal dagdelen per week behandelingen zijn. Indien klinische revalidatie nodig is, wordt u tijdelijk opgenomen.
Drie fasen van de revalidatie:
Een revalidatieperiode heeft als doel om mensen met MS te helpen weer zo zelfstandig mogelijk te leren functioneren. Zo’n periode bestaat uit drie fasen:

1.Observatie
Tijdens de observatieperiode worden uw mogelijkheden, beperkingen en dagelijks functioneren zo goed mogelijk in kaart gebracht. Aan het einde van die periode maken de behandelaars onder leiding van de revalidatiearts samen met u een revalidatie behandelplan, waarin haalbare doelen worden gesteld. Dat bespreekt de revalidatiearts met u.

2.Behandeling
Gedurende de behandeling wordt gewerkt aan de doelen die gesteld zijn. Om de 2 weken bespreekt het behandelteam de voortgang van de behandeling en wordt het behandelplan zo nodig bijgesteld. Dat bespreekt de revalidatiearts daarna met u. De duur van de behandeling varieert per persoon. Behalve individuele behandelingen kunnen tijdens het revalidatieproces ook groepsbehandelingen plaatsvinden.

3.Afronding
In de afronding bereidt u zich voor op de periode na de behandelingen in het revalidatiecentrum. Het aantal behandelingen wordt dan afgebouwd. Zo nodig wordt de behandeling overgedragen aan behandelaars buiten de revalidatieafdeling. Na afloop heeft u een eindgesprek met de revalidatiearts. Er worden zo nodig vervolgafspraken gemaakt.

Behandelaars 
Tijdens de revalidatieperiode kunt u te maken krijgen met verschillende behandelaars. Die werken onder leiding van de revalidatiearts samen in het revalidatieteam. De behandelaars behandelen u vanuit verschillende invalshoeken, vullen elkaar aan en versterken elkaar.

Revalidatie-bij-MS

Bij het revalidatieproces kunnen verschillende disciplines betrokken zijn, zoals een revalidatiearts, Neurolooog, fysiotherapeut, ergotherapeut, logopedist, cognitief therapeut, psycholoog, neuropsycholoog, podoloog, orthopedist en vele anderen. Revalidatie-professionals werken in een team en zij overleggen met andere specialisten, zoals de neuroloog en de huisarts, om zo de continuïteit van de zorg te waarborgen.

Wat kan revalidatie betekenen bij vermoeidheid?

Mensen met MS leren omgaan met vermoeidheid betekent het geven van leefstijladvies en niet-farmacologische interventies, dikwijls in de vorm van revalidatie door een fysiotherapeut of een ergotherapeut.

Zij kunnen bijvoorbeeld:

Een revalidatie oefenprogramma ontwerpen, gebaseerd op de mogelijkheden en wensen van de persoon.

Na de oefensessies kan de persoon thuis verder oefenen of zelfstandig in een oefenruimte. Periodiek wordt bekeken of de aanbevelingen nog kloppen en of de oefeningen nog passen.

Leren energie te besparen. Aangezien mensen met MS vaak beperkte energie hebben, is het doel zo optimaal mogelijk gebruik te maken van die energie gedurende de dag. Het doel is de activiteiten die het belangrijkst en het meest veeleisend, gereed zijn voordat de energie op is. Sommige van deze maatregelen kunnen ook de totaal beschikbare hoeveelheid energie vergroten. Bepalen welke hulpmiddelen nodig zijn om de energie die de dagelijkse activiteiten vereisen te verminderen. Bijvoorbeeld een spalk, een wandelstok, of een rollator die ervoor kunnen zorgen dat de energie die nodig is om te lopen vermindert. Ook kunnen hulpmiddelen helpen om het verlies aan handkracht of beweeglijkheid te compenseren.

Veranderingen aanbevelen.
Dit kunnen veranderingen zijn in huis, aan de auto of op de werkplek. Ze hebben tot doel het uitvoeren van de dagelijkse activiteiten makkelijker te maken.

Het revalidatieproces

Conclusie

Vermoeidheid is een van de meest voorkomende symptomen van MS en kan invaliderend werken. Hoewel de oorzaak van MS nog niet volledig bekend is, is er bewijs dat oefening en verandering van levenshouding voordeel opleveren. Revalidatie kan hierbij helpen en ervoor zorgen dat mensen met MS een betere invulling van hun dagelijks leven krijgen

Revalidatie mogelijkheden

In revalidatiecentrum Medifit hebben wij jarenlange ervaring met het revalideren van MS-patiënten, zowel klinisch als poliklinisch. Ons revalidatieprogramma is een maat gesneden multidisciplinair programma met aandacht voor de individuele situatie van iedere MS-patiënt. De kosten voor revalidatie bij MS worden volledig vergoed door alle Nederlandse zorgverzekeraars.